Friday, January 29, 2016

Անդրե Մորուա — Մանուշակներ ամեն չորեքշաբթի

1.Քո կարծիքով այս պատմությունն իսկապե՞ս սենտիմենտալ է, թե՞ նման է հեքիաթի: Հիմնավորի՛ր կարծքիդ:
Այս պատմությունը միանշանակ սենտիմենտալ էր:Հիմնավորումը հետևյալն է` հեքիաթը գրողները հորինում են նրա համար, որ ինչ-ինչ բաներ սովորեցնեն մարդկանց կերպարների տեսքով:Այս պատմություն վերցրած է իրական կյանքից,և իրականում լինում են այսպիսի դեպքեր:Բայց այնուամենայնիվ կային մարդիկ որոնց կյանքը դարձել էր հեքիաթ:Օրինակ` լեյտենանտը նրան հաճույք է պատճառում այն փաստը,որ ամեն չորեքշաբթի տանում էր մանուշակ:


2.Մի քանի նախադասությամբ բնութագրիր պատմվածքի գլխավոր հերոսուհուն՝ Ջեննի Սորբիեին: Ինչպիսի՞ն էր նա պատմվածքի սկզբում և վերջում:
Մի կին ով շատ դժվարությամբ հասել է դերասանուհի կոչվելու բարձր տիտղոսին:Նա բոլորի կողմից սիրված էր և ուներ շատ երկրպագուներ:Բայց վերջիներիս մեջ կար մի տղա ով ամենից շատը գրավեց նրա ուշադրությունը:Ջեննին ինձ համար պատմվածքի սկզբից մինչև վերջ մնում է նույն:Պատմվածքի սկզբում կային պահեր երբ նա լսում էպահակի խորհուրդը և չի հանդիպում տղայի հետ, բայց դա նրան չի խանգարում հադիպելու ցանկություն ունենալ:Ամենակարևոր բան նրա բնութագրման մեջ այն է,որ երախտագիտություն հայտնելու համար իր երդման համաձայն ամեն չորեքշաբթի ծաղիկ է դնում լեյտենանտի գերեզմանին:

3.Սիրո ու հավատարմության ի՞նչ օրինակ կարող ես հիշել:
Սիրո և հավատարմության օրինակներ շատ եմ հիշում:Վերհիշածներիս մեջ կան նաև այնպիսի դեպքեր,երբ կենդանին է սիրում իր տիրոջը և հավատարիմ մնում;Մտաբերեցի երկեւ հատ մեկ հայկական մյուս համաշխարհային գրականությունից:Հայկական Հովհաննես Թումանյանի պոեմն է, իսկ համաշխարհայինը Ու.Շեքսպիրի
Ռոմեո և Ջուլիետը;

Sunday, January 24, 2016

Հովհաննես Թումանյան



Հովհաննես Թումանյանը ծնվել է 1869 թվականի փետրվարի 19-ին, Լոռվա Դսեղ գյուղում։

1877-1879 թվականներին Թումանյանը սովորել է Դսեղի ծխական դպրոցում։ 1879-1883 սովորել է Ջալալօղլու (այժմՍտեփանավան) նորաբաց երկսեռ դպրոցում։ 1883 թվականից բնակվել է Թիֆլիսում։ 1883-1887 թվականներին սովորել էԹիֆլիսի Ներսիսյան դպրոցում, սակայն նյութական ծանր դրության պատճառով 1887 թ. կիսատ թողնելով ուսումը, աշխատել է Թիֆլիսի հայ եկեղեցական դատարանում, այնուհետև Հայ Հրատարակչական միության գրասենյակում (մինչև 1893 թ.)։ 1893թվականից աշխատակցել է «Աղբյուր», «Մուրճ», «Հասկեր», «Հորիզոն» պարբերականներին, զբաղվելով գրական և հասարակական գործունեությամբ։

1899 թվականին նրա նախաձեռնությամբ Թիֆլիսում ստեղծվել է «Վերնատուն» գրական խմբակը, որի անդամներն էին Ավետիք Իսահակյանը, Դերենիկ Դեմիրճյանը, Լևոն Շանթը, Ղազարոս Աղայանը, Պերճ Պռոշյանը, Նիկոլ Աղբալյանը և ուրիշներ։ Որոշ ընդմիջումներով խմբակը գոյատևել է մինչև 1908 թ.։

1912 թվականին Թումանյանն ընտրվել է նորաստեղծ Հայ գրողների կովկասյան ընկերության նախագահ, իսկ 1918 թվականին՝ Հայոց հայրենակցական միությունների միության (ՀՀՄՄ) նախագահ։ Առաջին համաշխարհային պատերազմում (1914-1918 թթ.)հայ ժողովրդի կրած վնասները հաշվելու և Փարիզի հաշտության խորհրդաժողովին (1919-1920 թթ.) ներկայացնելու նպատակով ՀՀՄՄ-ն 1918 թ-ին ստեղծել է Քննիչ հանձնաժողով՝ Թումանյանի գլխավորությամբ։

1912-1921 թվականներին եղել է Հայ գրողների կովկասյան միության նախագահ։ Հայաստանի խորհրդայնացումից հետո նախագահում է Հայաստանի օգնության կոմիտեն (1921-1922)։





է Կոստանդնուպոլիս՝ հայ գաղթականների համար օգնություն գտնելու նպատակով։ Մի քանի ամիս մնալով այնտեղ նա վերադառնում է հիվանդացած։ 1922 թ-ին տարած վիրահատությունից հետո Թումանյանի ինքնազգացողությունը լավանում է, սակայն սեպտեմբերին հիվանդությունը դարձյալ իրեն զգացնել է տալիս։ Թումանյանին տեղափոխում են Մոսկվայի հիվանդանոցներից մեկը, սակայն 1923 թ. մարտի 23-ին,54 տարեկան հասակում Հովհաննես Թումանյանը վախճանվում է:

Վահան Տերյան




Վահան Տերյան իսկական անունը՝ Վահան Սուքիասի Տեր-Գրիգորյան փետրվարի 9 հունվարի 28, 1885 - հունվարի 7, 1920


Ծնվել է Ախալքալաքի Գանձա գյուղում՝ հոգևորականի ընտանիքում։ 1897 թվականին Տերյանը մեկնում է Թիֆլիս, ուր սովորում էին այդ ժամանակ իր ավագ եղբայրները։ Եղբայրների մոտ ապագա բանաստեղծը սովորում է ռուսերեն ու պատրաստվում ընդունվելու Մոսկվայի Լազարյան ճեմարան։ 1899 թվականին Տերյանը ընդունվում է Լազարյան ճեմարան, ուր ծանոթանում էԱլեքսանդր Մյասնիկյանի, Պողոս Մակինցյանի, Ցոլակ Խանզադյանի և այլ՝ ապագայում հայտնի դարձած անձնավորությունների հետ։ Ավարտում է Լազարյան ճեմարանը 1906 թվականին, այնուհետև ընդունվում Մոսկվայի համալսարան, որից կարճ ժամանակ հետո ձերբակալվում է հեղափոխական գործունեության համար ու նետվում Մոսկվայի Բուտիրկա բանտը։


1908 թվականին Թիֆլիսում լույս է տեսնում Տերյանի ստեղծագործությունների «Մթնշաղի անուրջներ» ժողովածուն, որը շատ ջերմ է ընդունվում՝ թե՛ ընթերցողների, և թե՛ քննադատների կողմից։ 1915 թվականին «Մշակ» թերթում հրատարակվում է բանաստեղծի հայրենասիրական բանաստեղծությունների «Երկիր Նաիրի» շարքը։


1912 թվականին հիմնադրում է «Պանթեոն» հրատարակչությունը և ծավալում գրահրատարակչական, թարգմանական լայն գործողություն։


1915-1916 թվականներին Տերյանը մասնակցում է Վալերի Բրյուսովի և Մաքսիմ Գորկու կազմած ու խմբագրած «Հայաստանի պոեզիան» և «Հայ գրականության ժողովածու» գրքերի ստեղծման աշխատանքներին։ Հայերենից ռուսերեն է թարգմանում Գաբրիել Սունդուկյանի «Պեպո»-ն, Րաֆֆու«Կայծեր»-ի առաջին հատորը, Շիրվանզադեի «Չար ոգի»-ն։


1916 թվականին երևում են Վահանի կրծքում բուն դրած թոքախտի նշանները։ Գալիս է Կովկաս բժշկվելու, բայց փետրվարյան հեղափոխությունը դրդում է նրան թողնել բժշկվելը և գնալ Պետերբուրգ։ Խորհրդային իշխանության հաստատման առաջին իսկ օրերից դառնում է Ստալինի մոտիկ աշխատակիցը։


1917 թվականի հոկտեմբերին Տերյանը ակտիվորեն մասնակցում է բոլշևիկյան հեղափոխությանը և այն հաջորդած քաղաքացիական պատերազմին։ Լենինի ստորագրությամբ մանդատով մասնակցում է Բրեստի խաղաղ պայմանագրի ստորագրմանը։ 1919 թվականին Տերյանը՝ լինելով Համառուսական Կենտրոնական Գործկոմի անդամ, առաջադրանք է ստանում մեկնել Թուրքիա, սակայն ծանր հիվանդության պատճառով ստիպված է լինում մնալՕրենբուրգում, ուր և վախճանվում է 1920 թվականի հունվարի 7-ին ընդամենը 35 տարեկան հասակում։

Հայոց լեզվի առաջադրանք 1 Հանրապետական օլիմպիադայի առաջադրանքներ



12-րդ դասարան

1.Գտե’ք սխալը, նշե’ք տեսակը (3 միավոր):

ա. Աշտարակի թեքության մասին մարդիկ հետագայում տարածեցին զանազան հակոտնյա և թյուր կարծիքներ:Բառի սխալ գործածություն:

բ. Հիմա միայն Պարրոտը հասկացավ, որ Արարատին որպես հայության անխախտ սյուն, սրբություններից ամենանվիրականն են համարում:Կետադրական սխալ:

գ. Տուշպա քաղաքի՝ բարձրաբերձ պարիսպներով և ամրակուռ դարպասներով միջնաբերդի ամրացումը կապված է իր անվան հետ:Բառի սխալ գործածություն:

2.Բացատրե’ք տրված հարանուն բառերի իմաստները (3 միավոր):

ա. լիակատար-Ամբողջական անթերի, լիիրավ-Լիուլի իրավունք վայելող

բ. տարագրություն-Բռնի գաղթ,աքսոր, տարեգրություն-Դեպքերի ժամանակագրություն

գ. հավակնոտ-Իր մասին մեծ կարծիք ունեցող(օտար բառով պրետենցիոզ),
հավակնորդ-Մրցակից թեկնածու

3.Տրված բառակապակցությունների իմաստներն արտահայտե’ք մեկբառով (2 միավոր):

ա. կաթոլիկ եկեղեցու վանահայր- եպիսկոպոս

բ. գյուղական խաղաղ կյանքին նվիրված ստեղծագործություն,

գ. խակ խաղող-ազոխ

դ. կռունկների խումբ-խորդապար

4.Բացատրե’ք տրված դարձվածքների իմաստները (2 միավոր).

երկնագույն արյուն-ազնվականություն
 ծոծրակը քորել-մտորել
 կոկորդում նստել-խանգարել
 ձայն բարբառո հանապատի-արձագանք չստանալ

5.Դուրս գրե’ք արևմտահայերենին հատուկ հինգ բառ ու քերականականձև, նշե’ք դրանց արևելահայ տարբերակները (3 միավոր):

Յուր արհեստն ալ սիրո միջնորդությունն էր. այրերուն կին կը գտներ, կիներուն այր կը մատակարեր և զանոնք իրարու հետ ամուսնացնելով՝ յուր աշխատության վարձքը կընդուներ:

Յուր արհեստն-Իր արհեստ
այրերուն-տղամարդկանց
կը գտներ-գտնում էր
կը մատակարեր-մատակարարում է
յուր աշխատության-իր աշխատության

6.Գրաբարով տրված հատվածը թարգմանե’ք աշխարհաբար (1 միավոր):

Յամենայն ժամ աղաչանք իմ այս են-Ամեն ժամ իմ աղաչանքը այս է

Ի մեղաց իմոց սուրբ արա զիս, Տեր:Իմ մեղքերով սուրբ արա ինձ Տեր:

7.Նշե’ք՝գործառական ո՞ր ոճով է շարադրված տրված հատվածը (1միավոր):

Տիգրանակերտը պատմական Հայաստանի արքայանիստ քաղաք էր Աղձնիք նահանգում: Տիգրան Մեծը, հայոց զորքի գլուխն անցած, իրար հետևից հպատակեցնում է սահմանամերձ թագավորությունները՝ ընդարձակելով Հայկական լեռնաշխարհի սահմանները:
Այս ժարադրածը գրված է գործառականի գիտական ոճով:

Sunday, November 22, 2015

Արաբական թերակղզին բեդվիններից մինչև միլիարդատերեր




Արդեն մեկ տարի ինչ ուսումնասիրում եմ Արաբականթերակղզին և նրա բնակիչներին: Այդ ընթացքում պարզեցի, որ այս թերակղզու բնակիչներն ունեցել են բավականին հետաքրքիր սոցիալական զարգացում:Հատկապես մոտիվացիա հանդիսացավ այն, որ մի քանիտարում արաբները փոքրիկ գյուղերից սկսեցին ապրելմեգապոլիսներում: Այս նյութի մեջ կփորձեմ ներկայացնել մի շարք փաստական տվայլներ թերակղզու և դրա իշխողների մասին:





Նախ և առաջ կուզեի ներկայացնել, թե որտեղ են ապրում արաբները այսինքն իրենց թերակղզին:Տարածքը` 3 237 500 քառակուսի կմ  է, բնակչությունը` ավելի քան 77 միլիոն մարդ: Թերակղզու դերըհատկապես մեծացավ 19-րդ դարի ընթացքում։ Հայտնաբերվում են «սև ոսկու»`  նավթի և «կապույտվառելիքի»` բնական գազի հսկայական պաշարներ։
Արաբական թերակղզում և  Պարսից ծոցի ավազանում տեղակայված է նավթի համաշխարհայինպաշարների 2/3-ը, բնական գազի պաշարների գրեթե կեսը։ Կան նաև մետաղների օգտակար հանածոներիհանքավայրեր։
Թերակղզու և հարակից կղզիների վրա են տեղակայված  Սաուդյան Արաբիան, Եմենը, Օմանը, Արաբական Միացյալ Էմիրությունները, Կատարը,Բահրեյնը, Քուվեյթը։ 
1981 թվականին Եմենից բացի թերակղզու պետությունները հիմնում են Պարսից ծոցի տնտեսականհամագործակցության խորհրդի մեջ որի մեջ, սակայն, չի մտնում Եմենը։
Արաբական թերակղզին  սեմական ժողովուրդների հայրենիքն է ։ Ք.ա. 4-3-րդ հազարամյակներից սկսածայդ ժողովուրդների մեծ մասը տեղափոխվել է «Բարեբեր Մահիկի»տարածաշրջան՝ Միջագետք ու Միջերկրական ծովի արևելյան ափ։ Նրանց մի հատված հաստատվել էՀաբեշական բարձրավանդակում` Եթովպիա։


Սեմական ծողովուրները հիմնել են այնպիսի պետություններ, ինչպիսիքեն  Շումերը, Աքքադը,  Բաբելոնիան, Փյունիկիան,  Ասորեստանը,  Ասորիքի և Միջագետքիհռչակավոր քաղաք-պետությունները։ Ժամանակակից Սիրիայի ու Հորդանանիտարածքներում են գտնվում Նաբատեայի ու Պալմիրայի հելլենիստական ոճով կառուցվածքաղաքները: Այսօր չնչին բեկորներ մնացել են այդ պետություններից, ժողովուրդների մեծմասը ձուլվել է։ Այս երկրների մեծ մաս գրավել է մեր թագավոր Տիգրան Մեծը:

«Իսլամական պետություն» խմբավորման գրոհայիններն անողոքաբար քանդում և հողին ենհավասարեցնում հնագույն հուշարձանները Սիրիայում և Իրաքում։ Սպառնալիքի տակ էգտնվում նաև Լիբանանի համաշխարհային մշակութային ժառանգությունը։

Հնագույն վանքեր, հաղթանակի կամարներ, ամֆիթատրոններ՝ սիրիական Պալմիրան, որիավերակները գտնվում են ՅՈՒՆԵՍԿՕ-ի պաշտպանության ներքո, ուշ անտիկ շրջանիամենանշանակալի քաղաքներից է Մերձավոր Արևելքում։ Այժմ նրան սպառնում էոչնչացումը ԻՊ-ի ահաբեկիչների կողմից: «Իսլամական պետություն» ահաբեկչականխմբավորման զինյալները գրեթե հողին են հավասարեցրել իրաքյան հնագույն Հաթրաքաղաքը, որը հարուստ էր պարթևական ժամանակաշրջանի հուշարձաններով:

Զենքի միջոցով ահաբեկիչները ոչնչացրել են քաղաքից մնացած կիսավեր մշակութայինհուշարձանները:

Հաթրան ներառված էր ՅՈՒՆԵՍԿՕ-ի համաշխարհային մշակութային ժառանգությանցուցակում՝ իր բացառիկ հելլենիստական և հունահռոմեական ավանդույթնեի ուճարտարապետական յուրահատուկ կոթողների շնորհիվ, որոնք ներառում էինհելլենիստական դարաշրջանի տարրեր ու հունահռոմեական ավանդույթներ:




Արաբական թերակղզին դարեր շարունակ բանկեցված է եղել տասնյակ ազգերով ու ազգություններով,ցեղերով ու ցեղային միություններով։ Սակայն գերիշխողը եղել և մնում են արաբները, որոնք իրենց են ձուլելշատ էթնիկ խմբեր։ Արաբական ցեղերը հայտնի էին երկու խոշոր խմբերով՝ հյուսիսային, որիհիմնադիրն Ադնանն էր , և հարավային, որի հիմնադիրն էր Կահտանը։ Հայտնի էին առյուծի որդիներ,)՝արծվի որդիներ, , և այլ ցեղերը Արաբները բնակվում էին հիմնականում ծովափնյա շրջաններում, ինչպեսնաև անապատներով ու տափաստաններով մեկ ցրված կանաչ կղզյակներում՝ օազիսներում։ Հատկապեսմեծաքանակ էր բնակչությունը հարավային Արաբիայում՝ Եմենում։


Հյուսիսային ու Կենտրոնական Արաբիայի բնակչությունը ևս զբաղվում էր նստակյաց հողագործությամբ։Նպաստավոր էին ոչ միայն Յամամայի և Եմենի ոռոգովի տարածքները, այլև Նաջդի սարահարթի,Բահրեյնի դաշտավայրի ու Հիջազի լեռնային օազիսները։ Նստակյաց ցեղերը ստեղծել էին քաղաք-պետություններ՝ շաաբաներ որոնք հունական պոլիսներ էին հիշեցնում։ Դրանք իրենց ազդեցությունըտարածում էին նաև շրջակա գյուղերի վրա՝ նպաստելով դրանց զարգացմանը։ 6-րդ դարում շաաբաների,ինչպես նաև Եմենում ձևավորված թագավորությունների թուլացումն ու անկումը բացասաբարանդրադարձավ սոցիալական, տնտեսական ու քաղաքական կյանքի վրա։ Պատճառը ՄերձավորԱրևելքում ևՀռոմեական կայսրությունում տիրող փոփոխություններն էին, որոնք հանգեցրին հին՝նախնադարյան ու ստրկատիրական կարգերի վերջնական վերացմանն ու նոր հասարակարգիստեղծմանը։ Արևելքի ժողովուրդները թևակոխեցին ավատատիրության դարաշրջան, որը տևեց 1,2-1,5հազարամյակ։ Նախաիսլամական շրջանում՝ 6-7-րդ դարերի թերակղզու բնակչության 4-4,5 միլիոնընստակյացներ էին, իսկ 2,5-3 միլիոն մարդ զբաղվում էր քոչվոր կամ կիսաքոչվորանասնապահությամբ հողագործությունը պատվազրկություն համարելով։


Նախաիսլամական շրջանի ցեղային համակարգն ունի մոտ երկու հազարամյա պատմություն։ Արաբականցեղերը ունեին հիմնական անդամներ, որոնք իրար հետ կապված էին արյունակցական կապով, ևերկրորդական անդամներ, որոնք պատերազմում հաղթված ցեղերի ստրկացված անդամներն էին կամթույլ տոհմերի հնազանդ անդամները։ Բեդուինները զբաղվում էին քոչվոր անասնապահությամբ ումասամբ հարձակումներով։ Արաբական թերակղզու հիմնական փոխադրամիջոցը, կենդանական սնունդի,հագուստի ապահովողն ու հարստության չափանիշը հարյուրավոր տարիներ եղել և մնում է ուղտը։
Արաբներ, սեմական ծագմամբ ազգ։ Խոսում են արաբերեն և բնակվում են ՄերձավորԱրևելքում ու Հյուսիսային Աֆրիկայում։ Դավանում են իսլամ։
Արաբների նախնիները Արաբական թերակղզում ապրող զանազան բեդուինական ցեղերնէին։ Նախաիսլամական Արաբիայում նրանք դարձել էին երկրամասի ամենահզոր ուժը։Միջնադարում արաբական ցեղերի տեղաշարժը արդյունք էր իսլամական պետության ստեղծման։




Ինչպես նշեցի սկզբում արաբական թերակղու դեր բարձրացավ այն ժամանակ երբ հայտնաբերվեց նավթըև գազը: Երբ նավթը հայտնաբերվեց եվրոպացիները ցանկանալով յուրացնել դա, եկան արաբականթերակղզի, բայց չհաջողեցին: Նրանց հաջողվեց նավթահորեր վերցնել Մերձավոր Արևելքի մի քանիերկրում: Արաբական թերակղզու չորս երկիր ունի բարձր դիրք համաշխարհային նավթի պահուստիցանկում: Սաուդյան Արաբիան գտնվում է երկրորդ, Քուվեյթը հինգերորդ, Արաբական ՄիացյալԷմիրությունը վեցերորդ, իսկ Քաթարը տասներեքերորդ: Գազի առումով տասնյակի մեջ կա Քաթարը ևՍաուդյան Արաբիան: Քաթարը այստեղ երկրորդն է, իսկ Սաուդյան Արաբիան ութերորդը: Այս բոլորերկրներում չկա դեմոկրատիա այդ իսկ պատճառով բոլոր նավթահանքերը կամ՛ պատկանում են այդերկրի միապետին, կամ ինչ-որ մի բարձրաստիճան պաշտոնյաի: Նրանք նավթից ստացած գումարըվերցնում են և ներդրում Եվրոպայի ինչ-որ մի ընկերությունում: Նաև կան դեպքեր, որ իրենք ենկազմակերպություն ստեղծում և դարձնում դրանք համաշխարհային նշանակության:
Այժմ տանք մի քանի մարդկանց անուններ ովքեր իրենց բնական պաշարների շնորհիվ դարձել ենմիլիարդատերեր: Մուհամեդ բին Ռաշիդ ալ Մակտում, կամ Շեյխ Մուհամեդը ՄԱԷ-ի վարչապետ ևփոխնախագահ, Դուբայի Էմիրության ղեկավարը։ Նրա իսկ գլխավորությամբ գյուղաքաղաք Դուբայը դարձավ աշխարհում ամենահայտնիներից, որպես ժամանցի և հանգստի քաղաք: Նրա կարողությունը 4միլիարդ դոլար է: Նրան է պատկանում նաև «Ֆլայ Էմիրատը», աշխարհում ամենամեծ ձիերի ախոռը ևաշխարհում հայտնի մի քանի այլ վայրեր Դուբայում: Խալիֆա բին Զայեդ ալ Նահյան Միացյալ ԱրաբականԷմիրությունների նախագահ, Աբու Դաբիի էմիր: Աբու Դաբի-ում է գտնվում ԱՄԷ նավթի 80%: Իր հորից էժառանգել իր կարողության մեծ մասը` մոտ տասնհինգ միլիարդ դոլար: Իր ընտանիքի կարողությունըհարյուր հիսուն միլիարդ դոլար: Ունի նաև մի կազմակերպություն Abu Dhabi Investment Authority որիկապիտալը հասնում է մոտավորապես ութ հարյուր յոթանասունհինգ միլիարդ դոլարի: Սալման բինԱբդուլ Ազիզ ալ Սաուդ,  Սաուդյան Արաբիայի Թագավորն է դարձել իր մեծ եղբոր՝ Աբդուլլահ Բին ԱբդուլԱզիզ Ալ-Սաուդի մահից հետո։ Սալման Բին Աբդուլ Ազիզ Ալ-Սաուդը, որպես Սաուդյան Արաբիայի նորարքա 30 միլիարդ  ԱՄՆ դոլար բաժանեց Սաուդյան Արաբիայի բնակիչներին պարգևների տեսքով։
Նրա հրամանով բոլոր պետական ծառայողները, թոշակառուները և ուսանողները ստացել են երկու ամսվավճարներ։ Բացի այդ նա մարեց 500 000 պարտքատերերի պարտքերը։ Ունի Սաուդյան Արաբիաումնավթահանքեր և գազի հանքեր:







Թե ինչ տվեց այս հոդվածը ինձ, դժվար է ասել, որովհետև ես մինչև այս հոդվածը շատ բան գիտեի արաբների մասին: Բայց շատ բաներ կան,որ այստեղից սովորեցի հատկապես թե արաբների նախնիները ինչով են սնվել, ինչով են հաց պատրաստել, ինչ կենդանու կաշվով են կարել իրենց զգեստների մի մասը: Նայելով արաբներին հասկանում ենք, որ արաբները այդ քան էլ արարչագործ ազգ չեն, բայց քանի, որ նրանց մոտ հայտնաբերվեց այնպիսի մի ռեսուրս, որ աշխարհում շատ քչերը ունեն, նրանք հարստացան: Արևմուտքը հիմա ձևացնում, թե մտածում է արևելքի ճակատագրով, բայց դա միայն թվում է առաջին հայացքից: Իրականում եթե նայենք, մինչև նավթը հայտնաբերվելը Եվրոպային չէր հետաքրքրում Արաբական թերակղզին,նրանք դրան վերաբերվում էին ընդամենը որպես անապատի կտորի:


Հղումներ` 1, 2, 3, 4, 5:


Նյութը կազմեց Էրիկ Նիկողոսյանը

Friday, June 19, 2015

Հայոց լեզու Նախագիծ. Հովհաննես Թումանյան

1․ Հովհաննես Թումանյանը «Հայոց լեռներում» բանաստեղծության մեջ ի՞նչ հնարք է օգտագործել յուրաքանչյուր տան բովանդակությունն ընդհանրացնելու համար։

1․ Վերջին երկտողում մեկ բառի փոփոխությամբ կրկնություն

2․ Վերջին երկտողի ամբողջական կրկնություն

3․ Տան առաջին տողի փոփոխությամբ կրկնություն

4․ Վերջին երկտողի ամբողջական փոփոխություն

2․ Ո՞րն է Հովհաննես Թումանյանի «Փարվանա» բալլադում արծարծված հիմնական գաղափարը։

1․ մերժված սիրո տառապանքը

2․ կյանքի անցողիկությունը

3․ հավերժական սիրո ձգտումը

4․ գործի անմահության գաղափարը

3․ Ո՞ր բառն է բաց թողած։

Կյանքըս արի հըրապարակ, ոտքի կոխան ամենքի.

Խափան, խոպան ու անպըտուղ, անցավ առանց արդյունքի:

Ինչքա՛ն ծաղիկ պիտի բուսներ, որ չըբուսավ էս հողին…

Ի՛նչ պատասխան պիտի ես տամ ․․․․․․․․ ու ծաղիկ տըվողին…

1․ հող

2․ ջուր

3․ ծառ

4․ ծիլ

4․ Ո՞ր բառն է բաց թողած։

Իմ կընունքին երկինքը՝ ժամ, արևը՝ ջահ սըրբազան,

Ծիածանը նարոտ եղավ, ամենքի սերն՝ ավազան.

Սարը եղավ կընքահայրըս, ցողը՝ մյուռոն ………….. ,

Ու կընքողըս Նա ինքն եղավ, որ սահմանեց ինձ պոետ:

1․ հոտավետ

2․ բուրավետ

3․ կենսավետ

4․ խնկավետ

5․ Ո՞ր բառն է բաց թողած։

Բերանն արնոտ Մարդակերը էն անբան

Հազար դարում հազիվ դառավ Մարդասպան.

Ձեռքերն արնոտ գընում է նա դեռ ․․․․․․․․․․․․․ ,

Ու հեռու մինչև Մարդը իր ճամփան։

1․ անկար

2․ անճար

3․ անմար

4․ կամկար

6․ Ո՞ր բառն է բաց թողած։

Ամեն մի սիրտ ցավով լըցվեց մեր դարում,

․․․․․․․․․․ սըրտով աշխարհ լըցվեց մեր դարում.

Ցավոտ աշխարհքն եկավ լըցվեց բովանդակ

Իմ սիրտը բաց, իմ սիրտը մեծ մեր դարում:

1․ Թախծոտ

2․ Վշտոտ

3․ Ցաված

4․ Ցավոտ

7․ Տողերի դասավորության ո՞ր տարբերակն է ճիշտ։

ա․ Տիեզերքում աստվածային մի ճամփորդ է իմ հոգին.

բ․ Վար մնացած մարդու համար արդեն խորթ է իմ հոգին:

գ․ Հեռացել է ու վերացել մինչ աստղերը հեռավոր,

դ․ Երկրից անցվոր, երկրի փառքին անհաղորդ է իմ հոգին.

1․ ա, դ, բ, գ

2․ բ, ա, գ, դ

3, ա, դ, գ, բ

4․ ա, բ, գ, դ

8․ Տողերի դասավորության ո՞ր տարբերակն է ճիշտ։

ա․ Լոռու արտում մի արտուտ

բ․ Աշնան ամպին ու զամպին

գ․ Մոլոր նըստած իր ճըմփին,

դ․ Նայում է միշտ իմ ճամփին:

1․ ա, գ, դ, բ

2․ բ, գ, ա, դ

3․ բ, ա, գ, դ

4․ գ, բ, ա, դ

9․ Տողերի դասավորության ո՞ր տարբերակն է ճիշտ։

ա․ Հույսը հատավ․․․ Ու լաց եղավ

բ․ Տխուր աղջիկն արքայի

գ․ Որ լիճ կապեց արտասուքը

դ․ Ծածկեց քաղաքն ու ամրոց

ե․ Ճամփաներին ամայի

զ․ Նայ՜եց, նայե՜ց սարերն ի վեր

Է․ Էսպես անցան շատ տարիներ

ը․ Էնքա՜ն արավ լաց ու կոծ

1․ ա-զ-բ-գ-դ-է-ը-ե

2․ զ-բ-ա-ե-է-ը-գ-դ

3․ է-բ-զ-ե-ա-ը-գ-դ

4․ ա-բ-գ-է-ը-դ-զ-ե

10․ Ո՞ր բառն է բաց թողնված։

Էսպես անցան շատ տարիներ․

Տըխուր աղջիկն արքայի

Նայ՜եց, նայե՜ց սարերն ի վեր

․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․․ ամայի

1․ Կածաններին

2․ Շավիղներին

3․ Բավիղներին

4․ Ճամփաներին

11․ Ո՞ր պնդումն է Հովհաննես Թումանյանի երկերի ժանրային բութագրման վերաբերյալ ճիշտ չէ։

1․ «Գիքորը» դրամա է

2․ «Հոգեհանգիստը» բանաստեղծություն է

3․ «Հառաչանքը» պոեմ է

4․ «Փարվանան» բալլադ է

12․ Պնդումներից քանի՞սն են ճիշտ Հովհաննես Թումանյանի «Գիքորը» պատմվածքի վերաբերյալ։

1․ «Գիքորը» պատմվածքի որոշ դրվագներ վերցված են հենց իր՝ Թումանյանի կյանքից։

2․ Միամիտ գեղջուկ երեխան, ընկնելով իր համար բոլորովին մի նոր աշխարհ, այդպես էլ չի կարողանում յուրացնել այդ «անիրավ աշխարհում» գոյատևելու ձևերը։

3․ Պատմվածքում ներկայացվում է հայկական գյուղի սոցիալական ծանր դրությունը։

4․ Որդուն քաղաք տանելով՝ Համբոն մեծ հույսեր էր կապում նրա հետ, մինչդեռ քաղաքում ձրի ծառայող Գիքորն ինքն էր կարոտ հարազատ մեկի օգնության։

1․ մեկը

2․ երեքը

3․ չորսը

4․ բոլորը

13․ Հովհաննես Թումանյանի «Գիքորը» պատմվածքում Գիքորին հանդիպած համագյուղացերն ի՞նչ են զգում նրա նկատմամբ։

1․ խոր կարեկցանք

2․ արհամարհանք

3․ բարի նախանձ

4․ հիասթափություն

14․ Հովհաննես Թումանյանի «Գիքորը» պատմվածքում հարազատներն ի՞նչ չեն գտնում մահացած Գիքորի շորերի գրպաններում։

1․ փայլուն կոճակներ

2․ մի քանի գրոշներ

3․ նախշուն թղթեր

4․ չթի կտորներ

15․ Տարվա ո՞ր եղանակին է մահանում Գիքորը Հովհաննես Թումանյանի համանուն պատմվածքում։

1․ գարնանը

2․ ամռանը

3․ աշնանը

4․ ձմռանը

16․ Պնդումներից քանի՞սն են ճիշտ Հովհաննես Թումանյանի պատմվածքի վերաբերյալ։

ա․ Պատմվածքը պարունակում է գայլի մասին մի քանի ինքնուրույն պատմություններ, որոնք հավաքված են ընդհանուր սյուժեի շուրջը։

բ․ Յուրաքանչյուր պատմող կերպավորվում է իր խոսքերի միջոցով՝ առանց գրողի միջամտության։

գ․ Հեղինակը գիտնականի բարեխղճությամբ է նկարագրում գայլի վարքն ու բնավորությունը։

դ․ Ըստ հեղինակի՝ գայլը խելացի ու խուրամանկ կենդանի է և չի վախենում ո՛չ կրակից, ո՛չ բարձր ձայներից։

1․ մեկը

2․ երկուսը

3․ երեքը

4․ բոլորը

17․ Հովհաննես Թումանյանի «Գելը» պատմվածքում ինչո՞վ է ավարտվում պարանով գայլերի ոհմակին վախեցնող սրտոտ ու քաջ Եղոյի ճակատագիրը։

1․ Եղոն, պարանը ձիու հետևից պտտցնելով և այդպես վախեցնելով գայլերին, անվնաս տուն է հասնում։

2․ Եղոն մի կերպ փրկվում է, սակայն դառնում է խեղանդամ։

3․ Փախչելու ընթացքում Եղոյի պարանը ձեռքից ընկնում է, և գայլերը նրան հոշոտում են։

4. Եղոյին օգնության են հասնում հարևան գյուղի զուռնաչիներն ու նվագի ձայնով փախցնում գայլերին։

18. Գրական ի՞նչ ժանրի երկ է Հովհաննես Թումանյանի «Քաջ Նազարը»։

1․ կատակերգություն

2․ հեքիաթ

3․ պատմվածք

4․ բալլադ

19. Հովհաննես Թումանյանի «Քաջ Նազար»-ում գործող հերոսներից քանի՞սն են հանդես գալիս անձնանուններով

1․ մեկը

2․ երկուսը

3․ չորսը

4․ բոլորը

20․ Ո՞ր բառն է բաց թողած։

Մահախուճապ սերունդների

Աչքն է դիպել ․․․․․․․․․․․․․․․․ գագաթին,

Ու անցել։

1․ լույս

2․ սեգ

3․ վես

4․ ծեր

21․ Ո՞ր բառն է բաց թողած։

Ու էն վիճիտ ջըրերի տակ

Ցույց են տալիս մինչ էսօր

Ծեր արքայի ճերմակ ամրոցն

Ու շենքերը․․․․․․․․․․․․։

1․ փառավոր

2․ լուսավոր

3․ դարավոր

4․ բյուրավոր

22․ Տրվածներից ո՞րն է համապատասխանում Հովհաննես Թումանյանի «Գիքորը» պատմվածքին։

1․ Գիքորը բազազ Արտեմի խանութի մոտ տեսնում է իր երկու համագյուղացիներին, որոնք էլ նրան են տալիս տանեցիների ուղարկած նամակը։

2․ Իր ճարպկության համար Արտեմը Գիքորին տնից խանութ է տեղափոխում։

3․ Բազազի աշակերտ Վասոն շատ է օգնում Գիքորին՝ տիրոջից թաքցնելով նրա արարքները։

4․ Հիվանդ Գիքորին Համբոն հիվանդանոցից գյուղ է տանում, սակայն ճանապարհին Գիքորը մահանում է։

23. Հովհաննես Թումանյանի ո՞ր ստեղծագործությունից է տրված հատվածը։

Էսպես է ասել հընուց էդ մասին

Ֆարսի բյուլբյուլը, անմահ Ֆիրդուսին․

Ի՜նչը կըհաղթի կյանքում հերոսին,

Թե չըլինին

Կինն ու գինին։

1․ «Հայրենիքիս հետ»

2․ «Փարվանա»

3․ «Անուշ»

4․ «Թմկաբերդի առումը»

24․ Նշել բանաստեղծական տողերի ճիշտ հաջորդականության տարբերակը։

Ա․ Հայոց լեռներում

բ․ Տանում է իրեն վերքերն անհամար

գ․ Թալանված, ջարդված

դ․ Սուգի լեռներում

ե․ Ու հատված-հատված

զ․ Ու մեր քարվանը շըփոթ, սոսկահար

1․ ե, գ, ա, դ, բ, զ

2․ զ, բ, գ, ե, դ, ա

3․ բ, զ, ա, դ, գ, ե

4․ զ, գ, ե, բ, ա, դ

25․ Հովհաննես Թումանյանի ստեղծագործությունների ժանրային բնութագրումներից որու՞մ սխալ կա։

1․ «Քաջ Նազարը» հեքիաթ է, «Գիքորը»՝ պատմվածք։

2․ «Թմկաբերդի առումը», «Անուշը» պոեմներ են, «Հայոց վիշտը»՝ բանաստեղծություն։

3․ «Փարվանան» բալլադ է, «Գելը»՝ պատմվածք։

4․ «Հայրենիքիս հետ»-ը բանաստեղծություն է, «Հոգեհանգիստը»՝ պոեմ։

26․ Տրված հատվածներից ո՞րն է Հովհաննես Թումանյանի «Անուշ» պոեմի նախերգանքից։

1․ Ու նրանց հետ՝ ցող արցունքով

Լըցված սըրտերն ու աչեր՝

Սարի ծաղկունք տըխուր սյուքով

Հառաչեցին են գիշեր:

2․ Կանչում է կըրկին, կանչում անդադար

Էն չքնաղ երկրի կարոտը անքուն,

Ու թևերն ահա փռած տիրաբար

Թըռչում է հոգիս, թըռչում դեպի տուն:

3. Ամպի տակից ջուր է գալի,

Դոշ է տալի, փըրփըրում.

Էն ո՞ւմ յարն է նըստած լալի

Հոնգուր-հոնգուր էն սարում:

4. Ձըմռան մի գիշեր կար մի հարսանիք,

Հըրճվում էր անզուսպ ամբոխը գյուղի.

Գյուղն էին իջել հովիվ պատանքի`

Աղջիկ տեսնելու, պարի ու կոխի:

27. Նշել բանաստեղծական տողերի ճիշտ հաջորդականության տարբերակը։

1. Հայոց լեռներում

2․ Էն անլույս մըթնում

3․ Մեր ճամփեն խավար, մեր ճամփեն գիշեր

4․ Դըժար լեռներում

5․ Երկա՜ր դարերով գընում ենք դեպ վեր

6․ Ու մենք անհատնում
3, 6, 2, 5, 1, 4

28. Հովհաննես Թումանյանի «Հայոց լեռներում» բանաստեղծության վեցատողերի վերջին բառակապակցությունները դասավորել ըստ բանաստեղծական տների հերթականության։

1․ Սուգի լեռներում, 2․ Կանաչ լեռներում, 3․ Դըժար լեռներում, 4․ Արնոտ լեռներում, 5․ Բարձըր լեռներում։
3 5 4 1 2

29․ Ո՞ր բառն է բաց թողած։

Տանում ենք հընուց մեր գանձերն անգին,

Մեր գանձերը ծով,

Ինչ որ դարերով

Երկնել է, ծընել մեր խորունկ հոգին

Հայոց լեռներում,

…………. լեռներում։

1․ Սուգի

2․ Արնոտ

3․ Դըժար

4․ Բարձըր

30․ Տրվածներից քանի՞սն են Ճիշտ Հովհաննես Թումանյանի ստեղծագործությունների վերաբերյալ։

1․ «Հայրենիքիս հետ» բանաստեղծության մեջ հեղինակը Հայաստանը բնութագրում է «ողբի», «որբի», «զարկված» ու «զըրկված» հայրենիք՝ մեր ողբերգության պատճառը համարելով անմիաբանությունը։

2․ «Անուշ» պոեմում կա «անցվոր ախպոր» կերպարը, որը «աշխարհի կարգն» է հիշեցնում դժբախտ Անուշին, ինչը, սակայն, Անուշը չի ընդունում։

3․ «Հայոց լեռներում» բանաստեղծության մեջ հեղինակը փառաբանում է հայոց լեռները, որոնք դարեր շարունակ իրենց լանջերին տեղ չեն տվել «անապատի սև օրդուներին»՝ իրենց խորքերում պատսպարելով հայ գաղթականներին։

4․ «Թմկաբերդի առումը» պոեմում մահամերձ Թաթուլը կնոջ մատնության մասին իմանում է վերջին պահին, երբ իր զինվորների մեծ մասն արդեն սպանված էր։

3 հատը

31․ Հովհաննես Թումանյանի նշված ստեղծագործություններից քանի՞սն են բանաստեղծություն։

«Հայոց վիշտը», «Հոգեհանգիստ», «Հառաչանք», «Հայոց լեռներում», «Հայրենիքիս հետ», «Թմկաբերդի առումը», «Փարվանա», «Անուշ»։

32․ Տրվածներից քանի՞սն են սխալ Հովհաննես Թումանյանի ստեղծագործությունների վերաբերյալ։

1․ «Գիքորը» պատմվածքում հեղինակը խոր ցավով է հայ գյուղի թշվառ կյանքը համեմատում քաղաքի բարեկեցիկ կենցաղի հետ՝ Գիքորի ողբերգության համար մեղադրելով նաև իշխանություններին։

2․ «Գելը» ստեղծագործության մեջ հեղինակը ներկայացնում է գայլերի մասին պատմություններ, որոնց անմիջական մասնակիցն ու պատմողը հենց ինքն է։

3․ «Քաջ Նազար» հեքիաթի համանուն հերոսը թագավոր դառնալուց հետո հրաժարվում է կռիվ գնալուց՝ ժամանակ առ ժամանակ պալատականներին հիշեցնելով, որ իր նման քաջ թագավորին վայել չէ վախկոտ թշնամուն դեմ գնալ։

4․ «Գելը» պատմվածքում հեղինակը մշտապես շեշտում է նրանց դեմ գյուղացիների միասնական պայքարի անհրաժեշտության մասին՝ բերելով հարևան գյուղերի օրինակը։

33․ Հովհաննես Թումանյանի ո՞ր ստեղծագործությունն է սկսվում հետևյալ տողերով։

Բարձրագահ Աբուլն ու Մըթին սարեր

Մեջք մեջքի տըված կանգնել վեհափառ,

Իրենց ուսերին, Ջավախքից էլ վեր՝

Բըռնած պահում են մի ուրիշ աշխարհ։

1․ «Փարվանա»

2․ «Թմկաբերդի առում»

3․ «Անուշ»

4․ «Հայոց լեռներում»

34․ Որտե՞ղ են կատարվում Հովհաննես Թումանյանի «Փարվանա» բալլադի գործողությունները․



1․ Լոռիում

2․ Սյունիքում

3․ Ջավախք

4․ Գուգարքում

35․Ո՞վ է տրված բանաստեղծական հատվածի հեղինակը։

Աշխարհքում հաստատ չկա ոչ մի բան,

Ու մի՛ հավատալ երբեք ոչ մեկին․

Ոչ բախտին, փառքին, ոչ մեծ հաղթության,

Ոչ սիրած կնկա տված բաժակին․․․

1․ Հովհաննես Թումանյանը

2․ Ավետիք Իսահակյանը

3․ Եղիշե Չարենց

4․ Հովհաննես Շիրազ

36․ Ո՞ր հատվածը Հովհաննես Թումանյանի ո՞ր ստեղծագործությունից է։

ա․ Ու պոետներ, որ չեն պղծել իրեն շուրթերն անեծքով

Պիտի գովեն քո նոր կյանքը ­­նոր երգերով, նոր խոսքով․․․

բ․ Անց է կենում դարձյալ տարին։

Նայում է կույսն ամեն օր,

Ոչ մի սարից, ոչ մի ճամփին

Չի երևում ձիավոր։

գ․ Ու մարդասպանը դուրս եկավ ձորից,

Դեմքը այլայլված, քայլվածքը մոլոր․

Սարսափ է կաթում արնոտ աչքերից,

Եվ կերպարանքը փոխված է բոլոր։

դ․ Բաց արավ ցերեկն իր աչքը պայծառ

Աշխարհքի վըրա, Ջավախքի վըրա,

Ավերակ բերդին, սև ամպի նըման,

Ծուխն ու թըշնամին չոքել են ահա։

1․ «Անուշ»

2․ «Թմկաբերդի առում»

3․ «Փարվանա»

4․ «Հայրենիքիս հետ»

1․ 1-գ, 2-դ, 3- բ, 4-ա

2․ 1-դ, 2-բ, 3-ա, 4-գ

3․ 1-բ, 2-դ, 3-գ, 4-ա

4․ 1-գ, 2-դ․ 3-ա, 4բ

37․ Հովհաննես Թումանյանի «Անուշ» պոեմի դրվագներից ո՞րը բազմամարդ տեսարան չէ։

1․ Սարոյի մոր ողբը

2․ Համբարձման տոնը և վիճակ հանելը

3․ Սարոյի և Մոսիի կոխ բռնելը

4 Անուշի խելագարության տեսարանը

38․ Հովհանննես Թումանյանի «Անուշ» պոեմի ո՞ր հերոսն է պոեմի դրվագներից մեկում նկարագրվում հետևյալ կերպ․

Դեմքը այլայլված քայլվածքը մոլոր․

Սարսափ է կաթում արնոտ աչքերից,

Եվ կերպարանքը փոխված է բոլոր։

1․ Մոսին

2․ Անուշը

3․ Սարոն

4․ Ծերունին

39․ Հովհանննես Թումանյանի «Անուշ» պոեմում ո՞վ է Անուշին խորհուրդ տալիս․

Թե տալիս ես՝ վարդ ես ուզում՝

Մայիս կգա, մի քիչ կաց,

Թե լալիս ես՝ յարդ ես ուզում,

Ա՜խ նա գնաց, նա գնա՜ց․․․

1․ ծերունին

2․ անցվոր ախպերը

3․ ընկերուհին

4․ Անուշի մայրը

40․ Ի՞նչ երազ է տեսնում Հովհաննես Թումանյանի «Թմկաբերդի առում» պոեմի հերոս Թաթուլ իշխանը մատնության գիշերը։

1․ Թմկաբերդը հիմնահատակ քանդվել է։

2․ Ցին ու ագռավ լցվել են Թմկաբերդ։

3․ Վիշապօձը փաթաթվել է ամրոցին։

4․ Նադիր շահը սպանում է իրեն՝ Թաթուլին։

41․ Ո՞ր հատվածը Հովհաննես Թումանյանի «Թմկաբերդի առումը» պոեմից չԷ։

1. Ու կռվի դաշտում Շահի առաջին

Արին մի անգամ գովքը սիրունի.

Նրան իր տեսքով, հասակով, ասին,

Չի հասնի չքնաղ հուրին Իրանի:

2.Պտույտ է գալի չքնաղ տիրուհին,

Անցնում է, հսկում սեղաններն ամեն,

Հորդորում, խնդրում, որ ուրախ լինին,

Որ լիքն ու առատ բաժակներ քամեն:

3․ Աշխարհքում հաստատ չկա ոչ մի բան,

Ու մի՛ հավատալ երբեք ոչ մեկին․

Ոչ բախտի, փառքի, ոչ մեծ հաղթության,

Ոչ սիրած կնկա տված բաժակին․․․

4․ Խուրխուլ մակույկով հանձնվիր ծովին,

քան թե հավատա կնոջ երդումին․

Նա՝ կավատ, վարար, մի չքնաղ դժոխք,

նրա բերանով Իբլիսն է խոսում։



Հայոց լեզու Նախագիծ 5

Դավաճանություն
Դավաճանություն մարդկային չարիքներից մեկն է, բայց ավելի դաժան է լինում երբ քո հարազատն է քեզ դավաճանում:Մարդուն ի ծնե պետք է սովորեցնել, որ դավաճաներին չեն սիրում հասարակության մեջ:Ինձ համար կա դավաճանության մի տեսակ, որ չես կարող հասկանալ դա ազգի դավաճանությունն է:Երբ փնտրում ես դավաճաններ պատմության մեջ, հասկանում ես, որ հայ ազգի մեջ դավաճանների պակաս չենք ունեցել և դրա համար շատ ենք տուժվել: